Belgische Kunst Aan De Kust – Het Spilliaert Huis

De Belgische kust heeft meer te bieden dan je op het eerste gezicht zou denken. Zo zijn er heerlijke fiets- en wandelroutes, het Visserij- en het Abdijmuseum. Maar ook op het vlak van kunst valt er heel wat te beleven. Belgische kunst dan nog wel! Het Spilliaert Huis in Oostende is het eerste kunstmuseum uit de reeks. Een ware ontdekking!

Het privémuseum is gewijd aan het oeuvre van Léon Spilliaert (1881-1946). Léon Spilliaert is nog relatief onbekend bij het grote publiek. Kunstkenners daarentegen zijn al langer overtuigd van de kunsthistorische waarde van zijn oeuvre. Een kleine twee jaar geleden ging één van Spilliaerts zelfportretten onder de hamer voor een recordbedrag van 741.000 euro. En ook internationaal wordt de belangstelling alsmaar groter. Zo tonen veilinghuizen en musea uit New York en Londen meer en meer interesse.

Belgische Kunst Aan De Kust - Het Spilliaert Huis - LifeStyleTalks
Copyright: Het Spilliaert Huis

Léon Spilliaert wordt op 28 juli 1881 geboren in Oostende waar zijn vader in de Kapellestraat een bekende parfumerie openhoudt. Hofleverancier Léonard Spilliaert creëert zelf de geuren en het bijhorende flesje. De jonge Spilliaert helpt zijn vader bij het ontwerpen van de etiketten en de publiciteitsaffiches. En in zijn vrije tijd tekent hij in een schetsboek wat hij rondom hem waarneemt.

Als hij achttien jaar is, schrijft hij zich in aan de Kunstacademie in Brugge. Maar de opgelegde studieonderwerpen doen hem vroegtijdig afhaken. Hij volgt zijn intuïtie en gaat zijn eigen weg. Spilliaert heeft een fragiele gezondheid wat hem ’s nachts vaak wakker houdt. Dan doolt hij rond in huis of in de stad, maar vooral op de zeedijk. En het zijn net die momenten die hem het meest inspireren.

Léon Spilliaert is een atypische kunstenaar. Hij is geen schilder maar eerder een tekenaar en aquarellist. Een schilder werkt laag na laag, waarbij de lichtaccenten op het laatst worden toegevoegd. Spilliaert gaat anders te werk door de lichtaccenten al meteen uit te sparen in het papier. Want bij de Oostendenaar wordt het beeld gevormd in de geest, wat hij vervolgens vertaalt op papier. Ook had hij het niet makkelijk om bekend te worden, temeer omdat hij als onderwerp voor zijn tekeningen vaak koos voor alledaagse onderwerpen zoals dozen of flessen.

Belgische Kunst Aan De Kust - Het Spilliaert Huis - LifeStyleTalks
Copyright: Het Spilliaert Huis

De expositie ‘Tussen eb en vloed. Marines, dijk- en strandperspectieven’ begint met een werk van 1900 gemaakt op bruin papier met Oost-Indische inkt en houtskool. Spilliaert gebruikt meestal Oost-Indische inkt die hij in opeenvolgende lagen aanbrengt om verschillende grijswaarden te bekomen. Typerend voor Spilliaert zijn de eenvoudig opgebouwde composities, de pure en sobere technieken, en de licht-donker contrasten. Maar ook een diagonale opbouw, wat zorgt voor beweging.

De meeste werken uit de periode van 1904 tot 1909 weerspiegelen een onbehaaglijk, beklemmend gevoel, waarbij angst en rusteloosheid overheersen. Zoals de bader die bedreigt door de zee, moeizaam de zeedijk opklautert. Zelf omschrijft Spilliaert het als een donkere, eenzame periode in zijn leven. Er rust als het ware een enorme existentiële last op zijn schouders.

Belgische Kunst Aan De Belgische Kust - Het Spilliaert Huis - LifeStyleTalks
Copyright: Het Spilliaert Huis

Het contrast met de jaren twintig kan niet groter zijn. Spilliaert is gelukkig getrouwd en heeft een dochtertje Madeleine. En dat is duidelijk te zien. Zijn werken zijn vrolijker en stralen tegelijk ook rust uit. Hij experimenteert met andere materialen en gebruikt meer kleur. Hij kiest voor ruw karton in plaats van papier en gebruikt afwisselend aquarel en gouache (een dekkende waterverf) dat hij vermengt met caseïne, een dierlijk eiwit dat voorkomt in melk en kaas.

Maar het meest bijzondere werk is ongetwijfeld het schilderij ‘Marine’ uit 1923. Spilliaert maakte zo’n 4.500 werken waarvan slechts 60 op doek met olieverf. ‘Marine’ is er een van. Het schilderij bevond zich in een erbarmelijke toestand, maar experten zijn erin geslaagd het doek volledig te restaureren.

Belgische Kunst Aan De Kust - Het Spilliaert Huis - LifeStyleTalks
Copyright: Het Spilliaert Huis

Het Spilliaert Huis is een initiatief van de succesvolle Oostendse zakenman en kunstverzamelaar Mark Vanmoerkerke. Voor de ontwikkeling van de tentoonstellingen doet hij een beroep op Anne Adriaens-Pannier, Doctor in de Kunstwetenschappen en erecurator van de Koninklijke Musea voor Schone Kunsten te Brussel.

Tweemaal per jaar wordt een tentoonstelling georganiseerd met bruiklenen, meestal afkomstig uit particuliere collecties. In totaal worden telkens zo’n 30-tal werken gepresenteerd. En op 7 oktober vindt in het Thermae Palace een symposium plaats over de conservatie en restauratie van de werken van Spilliaert.

Het museum van Léon Spilliaert is gelegen op de zeedijk van Oostende, in de rotonde aan het einde van de Koninklijke Gaanderijen. De toegangsprijs bedraagt 5 euro.

Hartelijk dank aan Dr. Anne Adriaens-Pannier voor de rondleiding!

 

Bieke De Clercq

Hallo! Ik ben Bieke De Clercq, auteur en creatief brein van LifeStyleTalks. Heb je een vraag? Vul het contactformulier in of stuur een e-mail. Have fun exploring LifeStyleTalks!

No Comments Yet

Leave a Reply

Your email address will not be published.

X

Paswoord vergeten?

Word lid

Nieuw paswoord aanvragen
Geef je e-mail adres in. Een nieuw paswoord wordt naar je mailbox gestuurd.

55 Shares
Share54
Tweet
Share1